Miejscowości — wyspa Brač

1 Supetar

Czternaście razy dziennie można w szczycie sezonu kursować promem między Splitem a Supetarem – ale kto by tego chciał! Żywe nadmorskie miasteczko, którego sercem jest port w głębokiej zatoce, samo ma dość do zaoferowania: darmowe koncerty, wartą obejrzenia architekturę i więcej restauracji, niż można wypróbować podczas jednych wakacji. Gdy siedzi się potem z kieliszkiem miejscowego wina w wieczornym słońcu, grupa folklorystyczna tańczy do tradycyjnych pieśni, a ostatni prom przybija do brzegu, gratuluje się tym, którzy spędzą tu jeszcze przynajmniej kilka godzin tego dnia.

Więcej o Supetar

2 Mirca

Trzysta pięćdziesiąt osób mieszka w Mircach na Braču, w swojskiej małej miejscowości, której szerokie fasady bardziej wywołują złudzenie elitarnego stylu życia, niż go potwierdzają. W rzeczywistości ludzie mieszkający między tymi przypominającymi pałace budowlami a monumentalnym kościołem parafialnym z 1733 roku są gruntownie solidni i twardo stąpają po ziemi. Pielęgnują swoje sady i uprawę winorośli i cieszą się spokojnym życiem i dobrą pogodą. A na wypadek, gdyby ktoś odczuł pilną potrzebę czegoś więcej lub innego, są w miejscowości także dwa supermarkety.

Więcej o Mirca

3 Sutivan

Jak dobrze, że mieszkańcy Sutivanu lubią swoich sąsiadów! Bo dzięki temu powstała zwarta miejscowość, która dziś daje dom 500 osobom, zamiast żeby każdy z osadników zabezpieczył sobie jedną z wielu zatoczek w bezpośredniej okolicy możliwie najdalej od pozostałych. Dzięki temu plaże są do dziś niezabudowane, dostępne dla wszystkich kąpiących się i osiągalne po krótkim spacerze, podczas gdy w miejscowości można spokojnie zrezygnować z dłuższych marszów.

Więcej o Sutivan

4 Bobovisca na Moru

Wieś Bobovišća na Moru na wyspie Brač sprawia wrażenie, jakby czas się tu zatrzymał: człowiek budzi się nie dlatego, że dzwoni budzik, lecz dlatego, że owce i kozy pędzone są wiejskimi uliczkami; miejscowe wino leżakuje w beczkach równie cierpliwie, jak cierpliwi w jego dojrzewaniu są winiarze; łąki i pastwiska dzielą między siebie wędrowcy i bydło – tak przynajmniej mówi tych kilku turystów, którzy dotąd odkryli Bobovišća na Moru jako miejsce wakacji. A kogo tyle sielanki czyni sceptycznym, ten może się sam przekonać!

Więcej o Bobovisca na Moru

5 Milna

Więcej o Milna

6 Lozisca

Ložišća to wzorcowa miejscowość chorwackiego feminizmu: wszystkich siedmioro radnych to kobiety, żadna z nich nie należy do partii, a jedynym przedmiotem zainteresowania jest kształtowanie najlepszej polityki dla 160 mieszkańców miejscowości. Poza tym najbardziej charakterystyczna dla miejscowości jest bardzo swoista architektura, widoczna niemal na wszystkich kamiennych domach: wejście skierowane na północ, drewniane schody na zewnętrznej fasadzie i ani więcej, ani mniej niż dwie kondygnacje są typowe dla tego stylu budowlanego.

Więcej o Lozisca

7 Nerezisca

Dawna siedziba administracji wyspy Brač jest szybko osiągalna ze wszystkich innych miejscowości, leży bowiem w centrum wyspy. Za jej plecami wznosi się licząca 778 m góra Vidova Gora, a ulice obrzeżają okazałe kamienice patrycjuszy i małe kościoły, głównie w stylu gotyckim. Z daleka wita gości szczyt dzwonnicy z 1746 roku, a kto zatrzyma się w Nerežišćach, będzie chciał obejrzeć również renesansowy ołtarz kościoła parafialnego.

Więcej o Nerezisca

8 Praznice

W krajobrazie, w którym niegdyś osiedlili się obywatele Pražnic, łatwo uwierzyć w życzliwego stwórcę. Zgodnie z tym mieszkańcy Pražnic przez kilka stuleci pilnie budowali kościoły i tak dobrze je utrzymywali, że nawet najstarszy dom Boży w miejscowości, z 1111 roku, do dziś jest co tydzień używany do nabożeństw. Ale w Pražnicach zna się i inne przyjemności: gospody i plaże stoją przed gośćmi otworem niemal o każdej porze, a kto chce zobaczyć jeszcze więcej Bożego szerokiego świata, po prostu rezerwuje jednodniową wycieczkę łodzią.

Więcej o Praznice

9 Donji Humac

Wszystko w Donjim Humacu świadczy o długiej historii miejscowości: jaskinie w jej okolicy, zamieszkane już w epoce brązu i młodszej epoce kamienia, najstarszy zachowany szkic statku w Dalmacji, wyryty w murach kościoła Sveti Luka, mauzoleum przy wjeździe do wsi oraz rozmaite kościoły i rustykalne kamienice. Niestety historia miejscowości może wkrótce dobiec końca, bo coraz więcej mieszkańców młodego pokolenia wyjeżdża: spokojne miejsce wakacji i odprężenia nie jest jednak dobre na co dzień, na całe życie.

Więcej o Donji Humac

10 Gornji Humac

Pasterska osada Gornji Humac leży 12 km od najbliższej plaży we wnętrzu wyspy Brač. Już w czasach weneckich marynarze i podróżni chętnie podejmowali tę drogę, by nabyć wyborny ser i mięsne dania mieszkańców, a receptury dopracowuje się po dziś dzień, tak że żaden smakosz nie powinien przepuścić małej próbki. Do tego chętnie podaje się dobre wino, a przy odpowiednim widoku na wybrzeże wyspy wszystko smakuje jeszcze lepiej, jeśli to w ogóle możliwe.

Więcej o Gornji Humac

11 Bol

Najstarsza miejscowość wyspy zachowała pod wieloma względami pewną ekscentryczność. Nie dość, że złoty róg, najpiękniejsza plaża wyspy, doprowadza kartografów do szału, bo nieustannie zmienia swój kształt – także miejscowe legendy sprawiają groteskowe wrażenie: podobno akurat 5 sierpnia jest rocznicą rzadkiego wydarzenia, jakim był śnieg w Bolu. Po dziś dzień datę tę obchodzi się festynem ludowym. Przynajmniej miejscowe wino jest ponad wszelką wątpliwość i szeroko lubiane oraz cenione.

Więcej o Bol

12 Selca

Mieszkańcy dawnej osady pasterskiej odkryli kiedyś, że owce można wypasać wszędzie, ale tylko tu wokół Selc znajduje się piękny marmur, z którego wyspa słynie. I tak rozwinęła się własna szkoła kamieniarstwa, której przemiany i dzieła można oglądać w całym miasteczku. Większość domów, kościołów, warowni i parków zdobi biały kamień, tak drastycznie odcinający się od soczystej zieleni okolicznych lasów i głębokiego błękitu pobliskiego morza.

Więcej o Selca

13 Sumartin

Sumartin jest od swojego założenia jako obóz dla uchodźców w czasie kampanii osmańskich tak ściśle związany z morzem, że życie ludzi toczy się niemal bardziej tam niż na lądzie: mała stocznia, działająca po dziś dzień, zapewnia byt wszystkim tym, którzy nie pracowali jako rybacy albo w międzynarodowej żegludze, a Sumartin jest jedną z niewielu miejscowości, w których porcie nie obowiązuje zakaz pływania. Może nie jest to najpiękniejsze miejsce na orzeźwienie, ale z pewnością najbardziej centralne.

Więcej o Sumartin

14 Novo Selo

Najmniejsza osada wyspy Brač, licząca 113 mieszkańców, już w swojej nazwie pokazuje, że jest też stosunkowo młodą miejscowością: Novo Selo znaczy nowe miasto, i niezależnie od tego, że miejscowość ta nosi nazwę już od XIII wieku, mieszkańcy wciąż potwierdzają wizerunek wsi. Gdy gdzie indziej w maleńkich miasteczkach ludzie kryją się przed opinią publiczną i pielęgnują własne dziwactwa, mieszkańcy Novego Sela są otwarci na świat i gościnni.

Więcej o Novo Selo

15 Povlja

Povlja, leżąca na północy wyspy Brač, wywodzi się z posiadłości Pauliana, od którego imienia pochodzi też nazwa miejscowości. Po Rzymianach aktywni w budowie miasta byli chrześcijanie: kościół parafialny św. Jana i klasztor benedyktynów kształtują obraz i rozwój miejscowości. I być może to boskiej opatrzności należy zawdzięczać, że towarzystwo turystyczne przyznało akurat Povlji tytuł „najpiękniejszej małej miejscowości turystycznej w żupanii splicko-dalmatyńskiej" – prawdopodobnie jednak raczej doświadczeniu i obiektywizmowi towarzystwa!

Więcej o Povlja

16 Pucisca

Przydomek Pučišćy, „port warowni", podkreśla dwie wielkie osobliwości miejscowości: po pierwsze, i tak już głęboka zatoka, nad którą leży Pučišća, rozszczepiona jest z kolei na dwie mniejsze zatoczki, tak że morze leży przed miastem w kształcie serca. Nazywają się Pučiški Dolac i Stipanska Luka. Po drugie, przybywającemu z tego kierunku ukazuje się imponująca kulisa kilku warowni i twierdz, wznoszących się nad plażami i uliczkami przed kamieniołomami i lasami.

Więcej o Pucisca

17 Postira

Postira, których nazwa pochodzi od łacińskiego słowa „pastura", czyli „pastwisko", składają się co najmniej w równie dużej części z wody, co z zieleni. Tuż nad brzegiem znajduje się zamek Lazarić, którego ściany zdobią inskrypcje o treści religijnej. To chrześcijańskie tło miejscowości wyczuwa się również, gdy zwiedza się z miłością udekorowany i odnowiony kościółek Jana Chrzciciela. Święty ten jest zarazem patronem wsi, tak że na jego cześć co roku 24 czerwca urządza się festyn, którym mogą się cieszyć również „poganie".

Więcej o Postira

18 Dol

Od początku XII wieku ludzie mieszkają w miejscowości Dol, której swobodny i przyjazny klimat wywołany jest zapewne również tym, że – bez potrzeby jakiejkolwiek ustawy – każdy nowy dom buduje się i budowało tak, by jego cień nigdy nie mógł padać na okna sąsiednich. Na okolicznych wzgórzach stoją liczne małe kaplice, niemal każdy dom ma własną piwnicę na wino, poza miejscowością gaje oliwne sąsiadują z polami winnic, a co jeszcze można tu odkryć – tego jeszcze się nie zdradza!

Więcej o Dol

19 Splitska

Niemal jak wyciągnięta linijką wcina się zatoka w miejscowość Splitska na północy Braču. Nic dziwnego, że piraci z Omiša podejrzewali tu dobrą kryjówkę i napadli na miejscowość w XVI wieku, zniszczyli ją i mimowolnie dopiero tym doprowadzili do prawdziwej wielkości. Swoje bogactwo miejscowość zawdzięczała handlowi marmurem, efekty tego dobrobytu można po dziś dzień podziwiać na większości fasad domów, a i pobliski kamieniołom Rasohe wykorzystali twórcy z miejscowości: relief „Herkules" istnieje tu od czasów Dioklecjana.

Więcej o Splitska

20 Skrip

Swojski Škrip jest najstarszą miejscowością na Braču i swoimi surowymi, częściowo nieco asymetrycznie wyglądającymi domami przedstawia swoją długą przeszłość bardzo wyraźnie także odwiedzającemu nieobeznanemu z architekturą. Tu osiedliła się niegdyś rodzina Cerinić i położyła tym kamień węgielny pod nową osadę. Dziś obok zamku stoją też mały kościół, muzeum wyspy Brač i niemal rozpadający się cmentarz. Powoli morbidny urok miejscowości odkrywają turyści, a do tego czasu drzemie ona tak, jak od stuleci, na płaskowyżu wyspy.

Więcej o Skrip