Flora i fauna

Wrażenie, że jedzie się „przez morze, ale właściwie przez las”, gdy zbliżał się łodzią do wyspy Mljet, miał dubrownicki poeta Ignjat Đorđić już w XVIII wieku — a i w XII wieku ten efekt będzie dobrze zrozumiały, bo od szczytów górskich aż do pasów wybrzeża prawie żadne miejsce w parku narodowym nie jest wolne od sosen, dębów ostrolistnych, drzew truskawkowych i wielu dalszych roślin. Ale obok drzew, które przed 1960 rokiem chętnie wykorzystywano także jako materiał budowlany i opałowy (dąb ostrolistny), do barwienia sieci rybackich (pistacja kleista), jako podstawę do wódki i konfitury (drzewo truskawkowe) oraz do wielu dalszych celów i których dlatego w pełnej wysokości jest już tylko niewiele, to przede wszystkim makia jest powodem, by każdy fan botaniki pojechał na Mljet: ten śródziemnomorski las zarośli nigdzie w całym basenie Morza Śródziemnego nie rośnie tak gęsto i bujnie jak tutaj. Rośliny pnące przerastają i zagęszczają krzewy i małe pędy, należą do tego rośliny wiecznie zielone jak oliwnik, wrzosiec drzewiasty, pistacja kleista, szerokolistna phillyrea i drzewo świętojańskie. One czynią makię tak nieprzeniknioną i charakterystyczną dla tego regionu. Pomiędzy nimi znajdują się wciąż na nowo wielkie powierzchnie najpiękniejszego lasu sosnowego, a w obu zbiorach roślinnych odpowiednio różne gatunki zwierząt znajdują swój optymalny dom, a zapach kwiatów i olejków eterycznych roślin unosi się nad Mljetem i nadaje mu całkiem szczególną atmosferę.

Nie tylko spacerowicze i nurkowie są wciąż zaskakiwani bogactwem gatunków Parku Narodowego Mljet — także badacze bynajmniej nie znają jeszcze wszystkich rodzimych tu gatunków zwierząt. Pewne jest, że w skałach karstowych żyje szczególnie wiele barwnych jaszczurek, wśród nich jaszczurka ostrogłowa, jaszczurka zielona i oczywiście jaszczurka karstowa. Wcześniej na Mljecie było też stosunkowo dużo węży — tak dużo, że w 1909 roku ludność wypuściła kilka mangust, aby położyć kres tej pladze. Odpowiednio rzadkie są te gady dziś — i odpowiednio dobrze odżywione mangusty. Obok węży do jej ulubionych potraw należą także ptaki gnieżdżące się na ziemi, ale dziś równowaga między tymi azjatyckimi drapieżnikami i ich zdobyczą utrzymuje się tak stabilnie, że zarząd parku pozostawia populację jej naturalnemu rozwojowi. Jako kolejne ssaki na Mljecie reprezentowane są przede wszystkim mysz skalna, jeż, popielica, kuna, zając, nietoperz oraz daniel i dzik. W przypadku ptaków opis okazuje się już trudniejszy, ponieważ wiele ptaków wędrownych przebywa na Mljecie tylko przejściowo. Kto przyjedzie tutaj łagodną zimą, znajdzie las zamieszkany i rozbrzmiewający drozdami, pokrzewkami, sikorami i wieloma innymi ptakami śpiewającymi, na wybrzeżach i przy miejscach ze słodką wodą osiedliły się ptaki błotne, takie jak dzikie kaczki, czaple i słonki, a w wyższych regionach można obserwować sokoły, puchacze i liczne gatunki gołębi. Kto po wszystkich tych zwierzętach jest jeszcze ciekawy dalszych istot, po prostu rzuca się do morza ze sprzętem do snorkelingu albo do nurkowania i czai się — nie powinno długo potrwać, aż odkryje kolorowe, migotliwe ryby, filigranowe rośliny wodne, delikatne skorupiaki, eleganckie meduzy i może nawet jedną czy drugą mniszkę śródziemną. Tę można jednak znaleźć wyłącznie po morskiej stronie wyspy — i to tylko z pewnym szczęściem!